Kolonoskopia

Co to jest kolonoskopia:

Kolonoskopia jest badaniem polegającym na oglądaniu wnętrza jelita grubego za pomocą elastycznego endoskopu wprowadzanego przez odbyt. Metoda ta pozwala również na pobieranie próbek tkanki celem wykonania dodatkowych badań (np badanie histopatologiczne).

Kolonoskopia umożliwia również leczenie niektórych chorób bez konieczności zabiegu chirurgicznego np. usuwanie polipów jelita grubego

Badanie jest wykonywane w pozycji leżącej na lewym boku, może być wykonane w sedacji anestezjologicznej dzięki czemu jest całkowicie bezbolesne

Wskazania do kolonoskopii:

Podstawowymi wskazaniami do kolonoskopii są:

- bóle brzucha, wzdęcia, utrzymujące się lub nawracające mimo leczenia,

- zmiana rytmu wypróżnień ( biegunki, zaparcia),

- obecność krwi lub śluzu w lub na stolcu,

- podejrzenie krwawienia do przewodu pokarmowego

- dodatni wynik badania na krew utajoną w stolcu,

- nieuzasadniony spadek masy ciała,

- diagnostyka niedokrwistości ( anemii),

- podejrzenie chorób zapalnych jelit,

- jako badanie kontrolne u osób po zabiegach operacyjnych na jelicie grubym,

- kontrola po przebytym krwawieniu do przewodu pokarmowego

Badania przesiewowe:

Kolonoskopia może być również wykonana u osób bez dolegliwości i w/w objawów jako badanie przesiewowe w kierunku raka jelita grubego. Dzięki regularnym badaniom przesiewowym można usunąć bezobjawowe zmiany ( polipy), które w dłuższym okresie czasu uległyby transformacji w raka jelita grubego. Stwierdzenie obecności nowotworu podczas badania przesiewowego pozwala na szybkie rozpoczęcie właściwego leczenia dzięki czemu możliwe jest całkowite wyleczenie choroby nowotworowej.

Częstotliwość badań przesiewowych zleży od wieku chorego, objawów, wywiadu rodzinnego oraz charakteru zmian stwierdzonych w badaniu poprzednim. Osoby bez obciążenia rodzinnego ( rak jelita grubego u najbliższych krewnych) powinny mieć wykonaną kolonoskopie po ukończeniu 50 roku życia, która powinna być powtarzana nie rzadziej niż co 10 lat. Jeżeli na podstawie rozmowy z lekarzem pacjent zostanie zakwalifikowany do „grupy podwyższonego ryzyka” pierwsza kolonoskopia może być zalecona przed ukończeniem 50 roku życia, a badania kontrolne częściej niż co 10 lat.

Decyzja o wykonaniu kolonoskopii zawsze powinna być poprzedzona wywiadem i badaniem lekarskim. Nie każde dolegliwości wymagają wykonywania tego badania w pierwszej kolejności, które mimo znikomego odsetka powikłań pozostaje badaniem inwazyjnym. Niektóre leki zażywane przez chorego powinny być odstawione lub zmienione na inne na kilka dni przed badaniem. Dlatego też w każdym przypadku wskazania i przeciwwskazania do badania powinny być ocenione indywidualnie przez lekarza kwalifikującego do badania.

Przygotowanie do kolonoskopii:

Miarodajny wynik kolonoskopii jest możliwy jedynie przy prawidłowym oczyszczeniu jelita grubego. Źle oczyszczone jelito nie tylko obniża wartość diagnostyczną badania ( niektóre zmiany mogą być przeoczone) ale zwiększa ryzyko powikłań.

Prawidłowe przygotowanie do badania wymaga odpowiedniej diety w dniach poprzedzających kolonoskopie oraz oczyszczenie jelita doustnym preparatem który usuwa zalegające w jelicie resztki pokarmowe. Wybór preparatu, sposób jego stosowania powinien zostać omówiony z pacjentem podczas kwalifikacji do badania.

W dniu badania chory nie powinien jeść min. 6 godzin i pić min 3 godziny przed badaniem. Osoby zażywające przewlekle leki powinny zażyć je i popić niewielką ilością wody. Bezpośrednio przed badaniem chory otrzymuje do wypełnienia ankietę medyczną na podstawie której przeprowadzana jest ostateczna kwalifikacja do badania.